Dichter bij SVD

In het SVD-blad ROND wordt telkens een dichter uit de SVD-gelederen besproken.
In het nummer van september 2021 wordt Peter Hendrix besproken.

Dichter bij de SVD: Peter Hendrix
(Bloemendaal, 25 juli 1928 – Breukelen, 15 november 2015)
Vlak voor zijn tachtigste verjaardag in 2008 gaf Peter zijn eerste dichtbundel uit. Van aarde en geheim bevat 37 gedichten.
In 2010 kwam de bundel De zoon van Terach met 32 gedichten en 2 vertalingen. Zich plaatsend in een monnikentraditie noemde
Peter zich naar zijn geboorteplaats ‘Van Bloemendaal’.
Weer twee jaar later volgde zijn kortste en laatste bundel Halo’s rond gestalte met 14 gedichten.
Deze bundel verscheen onder zijn eigen naam: Peter Hendrix. De drie dichtbundels zijn uitgegeven in eigen beheer. Mij is onbekend hoe groot de verspreide oplages zijn geweest.

Peter heeft een rijk leven gehad.
Pastoraat onder bewoners van krottenbuurten in Argentinië en hooglandindianen in Colombia en Ecuador en studentenpastoraat.
Wetenschappelijke studie (vergelijkende godsdienstwetenschappen) en onderwijs aan een pedagogische hogeschool in Buenos Aires en in Arnhem. Drukkerijdirecteur en projectmedewerker van ontwikkelingsorganisaties. Zijn laatste functie was pastor in een verpleeghuis te Vinkeveen.
Peter aardde niet in missiehuizen. Tijdens zijn bijna tienjarige baan als catecheet aan de academie in Arnhem, woonde hij in een bescheiden stacaravan in een vakantiepark; in latere jaren betrok hij een woning in Mijdrecht en een aanleunwoning in Breukelen. Hij onderhield wel goede contacten met medebroeders en SVD-communiteiten.

Betrokkenheid en distantie wisselden elkaar af.
Peter was veelzijdig en erudiet. Niet alleen zijn boekenkast verraadde belezenheid, ook van recente publicaties, maar vooral zijn inbreng in gesprekken. Hij had een jonge geest en was een dynamischer denker dan veel mensen van jongere leeftijd. Hij was volstrekt authentiek, met een afkeer van gebaande wegen. In de gedichten geeft Peter een inkijk in zijn geestesleven en spiritualiteit. Zicht op geestelijke ontwikkelingen in zijn leven als priester en man van het woord. De dichter toont zich als een gevoelige zin- en Godzoeker.
Er zijn ook veel gedichten die de laatste levensfase karakteriseren, die reflecteren op de naderende dood. De laatste bundel is niet voor niets gepubliceerd onder eigen naam. Een persoonlijke terugblik op zijn leven klinkt door. Er is eindelijk vrede en zingeving ervaren op het afgelegde levenspad. De rabbi, wiens harde woorden hem niet zinden en die hij uit het oog verloor, heeft hij teruggevonden.1
Zijn kritiek op zijn vroegere wereldvreemde en ontoereikende opleiding, op de oude institutionele structuren van kerk en congregatie, wordt milder. Aldus dichterlijk door hemzelf verwoord “Waarom al jong verlost van alsmaar zonden, en pas oud de vrijheid van mijn jeugd hervonden?”2 en “Dat ik mensen wilde gidsen vóór ik de wegen had verkend; dat ik zo vroeg al blinden leidde, pas daarna zelf ziende werd. Dat ik zo laat nog leren moest, wie hij en wie ik zelf was, dat wij maar traag tot leerling en meester werden.”3
Er zijn ook verhalende gedichten over vormende ervaringen uit zijn pastorale zorg, vooral rond ouderen en zieken.

De drie dichtbundels van Peter Hendrix zijn als PDF-bestand op www.svdneb.nl geplaatst.
De lezers van ROND wensen we een verrassende ontdekkingsreis door diens poëtische gedachtengoed toe.

Manu Zantkuijl

Onttovering
Uw oud en klaar gelaat
dat in de eeuwen van mijn jeugd
mijn wezen heeft omstraald
toen om mij heen
het landschap van geheimen
reeds in credo’s lag vertaald,-
ben ik uit het oog verloren
en zoekend
wadend door mistbanken
van zich uitbreidend weten
verbeeld ik mij nog sporen
te ontwaren van Uw immer
wijkende aanwezigheid
tot in spiegels van
een avondlaat gesprek
of in ’t luciede ontwaken
aan de oever van onttovering
ik mij naar binnen keer
en bevend mijn onvaste handen
naar een vastheid tasten
in het duister van mijn innerlijk
vanwaar ik Uw stem
Uw stilte
Uw woordeloze spreken
uit duizenden herken

Uit: Van aarde en geheim (2008) pagina 17

Peter Hendrix svd
1 Uit de bundel Halo’s rond gestalte (2012), gedicht Nazareth, pagina 8
2 Uit de bundel Halo’s rond gestalte (2012), gedicht Zoveel en zo weinig, pagina 17.
3 Uit de bundel Halo’s rond gestalte (2012), gedicht Vriend, pagina 10.

call Svd Holland