WITTE DONDERDAGVIERING “Verder groeien in dienstbaarheid”

13 stoelen rond het altaar.
Plaats voor degenen die als apostelen deelnemen.

Voorbereiding van het Paasmaal: Marcus 14: 12-16 (blijven zitten)

L.  Het was de eerste dag van het Joodse Paasfeest. Op die slachten Joden een lam voor de paasmaaltijd. De leerlingen zeiden tegen Jezus: ‘Waar zullen we de paasmaaltijd voor  vanavond  gaan klaarmaken? Jezus stuurde twee leerlingen op weg. Hij zei: ‘Ga naar de stad. Daar zul je een man tegenkomen die een kruik met water draagt

. (iemand komt met waterkruik naar voren) 

Ga achter hem aan totdat hij ergens naar binnen gaat. Zeg dan tegen de eigenaar van dat huis: ‘Onze meester vraagt waar hij met zijn leerlingen de paasmaaltijd kan vieren’. Dan zal die man jullie naar boven brengen. Daar is een grote kamer waar alles al klaarstaat. Daar moeten jullie  de maaltijd klaarmaken.’ 

(twee personen  komen naar voren) 

De twee leerlingen gingen op weg naar de stad. Alles ging precies zoals Jezus gezegd had. De leerlingen maakten de paasmaaltijd klaar. ’s Avonds kwamen ook Jezus en de leerlingen.

(deze twee leerlingen doen  de 2 x 3 kaarsen aan…en leggen de altaardwaal over het altaar)

De voorganger komt binnen.
Onder het  binnenkomen lied:

Openingslied: Gedenken wij dankbaar GvL 441 (opstaan)

Inleiding (aan altaar)

V. Van harte welkom u allen,

op deze bijzondere avond,

die wij beginnen in Gods Naam,
Vader, Zoon en Heilige Geest.

We vieren het hart van ons geloof:

Het laatste avondmaal van onze Heer Jezus Christus.

Het is geen dogma, dat we gaan vieren,

maar een intense ervaring van dienstbaar zijn,

van een zich wegschenkende liefde.

Jezus houdt maaltijd met zijn vrienden.

En uit een diepe genegenheid 

geeft Hij hen het mooiste wat hij heeft: 

zichzelf in dienstbaarheid door hun de voeten te wassen
en tegelijkertijd in de gaven van brood en wijn.

Wij mogen daar vanavond getuige van zijn.

Want hetzelfde gebeurt in dit uur.
Een heel bijzondere avond…..

 L. Maar waarom is deze avond anders dan alle andere avonden?

 

V. Omdat op deze avond 

voor heel de christenheid de paasviering begint. 

Omdat wij samen met het volk Israël in deze dagen gedenken 

dat God een God van bevrijding is, 

die mensen redt uit onderdrukking en ellende. 

Omdat wij gedenken dat Christus op deze avond  

met zijn leerlingen maaltijd hield 

en ons een teken van zijn liefde naliet, liefde tot het uiterste. 

Daarom is deze avond anders dan alle andere avonden.

Er zijn nog stoelen vrij.
Mag ik mensen uit de kapel vragen, 

mee aan tafel te komen zitten?

De  anderen komen naar voren vanuit de kapel.

Vergevingsmoment

L. In het begin van deze viering 

vragen wij God om vergeving,

Want Hij is groter dan ons hart:

Heer, onze God, verenigd rondom brood en beker 

bekennen wij dat wij het brood van deze wereld 

niet deelden met elkaar.

En wij nemen er genoegen mee 

dat er overal ter wereld mensen zijn, 

die de beker van het lijden alleen moeten drinken. 

Spreek ons vrij, omdat Gij het zijt.

Refrein:

Omdat Gij het zijt, groter dan ons hart,

die mij hebt gezien eer ik werd geboren

Heer, onze God, verenigd rondom het kruis

bekennen wij dat wij geroepen zijn Jezus te volgen,
ook als dat lijden met zich meebrengt

maar dat wij soms ongeduldig waren

als het er op aan kwam.

Spreek ons vrij, omdat Gij het zijt. 

Refrein.

Heer onze God, verenigd met elkaar in deze kapel

bekennen wij dat het vuur van liefde in ons hart 

te zeer verborgen bleef als een licht onder de korenmaat, 

dat het maar niet schijnen wil tot ver om ons heen.

Spreek ons vrij, omdat Gij het zijt.

Refrein.

V. Barmhartige Vader, 

samen met deze mensen willen wij vragen om kracht.

Maak ons geloof dieper, maak ons liefde meer dienend, 

maak onze hoop sterker.

Laat ons barmhartig zijn voor anderen zoals Gij het zijt voor ons.

Deel met ons Uw leven opdat wij kunnen delen met velen. Amen

Lofzang:  Laudate omnes gentes  (klokken luiden)

Verblijdt u alle volken, verblijdt u in de Heer.

Verblijdt u alle volken, en looft God altijd weer.

Koor:

Laudate omnes gentes, laudate Dominum.

Laudate omnes gentes, laudate Dominum.

 

DIENST VAN HET WOORD

Eerste lezing uit het boek Exodus 12, 1-8 11-14

L. In die dagen richtte de Heer het woord tot Mozes en Aäron in Egypte en sprak: “Deze maand moet gij beschouwen als de beginmaand, als de eerste maand van het jaar. Maak aan heel de gemeenschap van Israël het volgende bekend: Op de tiende van deze maand moet ieder gezin een lam uitkiezen, ieder huis een lam. Als een gezin te klein is voor een lam, dan moeten ze, rekening houdend met het aan tal personen, samen doen met hun naaste buurman. Bij het verdelen van het lam moet er rekening gehouden worden met ieders eetlust. Het lam moet gaaf zijn, van het mannelijk geslacht en éénjarig. Ge kunt er een schaap of een geit voor nemen. Ge moet de dieren vasthouden tot aan de veertiende van de maand. Dan moet heel de verzamelde gemeenschap van Israël ze slachten in de avondschemering. 

Vervolgens moet gij wat bloed nemen en dat uitstrijken over de beide deurposten en over de bovenbalk van de deur van alle huizen waar het lam gegeten wordt. In diezelfde nacht moet het vlees gegeten worden, op het vuur gebraden. Het moet gegeten worden met ongezuurd brood en bittere kruiden. En dit is de wijze waarop gij het lam moet eten: uw lendenen omgord, uw voeten geschoeid en uw stok in de hand. Haastig moet ge het eten want het is pasen voor de Heer. Deze nacht zal Ik door Egypte gaan en alle eerstgeborenen van Egypte, zowel mensen als dieren zal Ik slaan. Aan alle goden van Egypte zal Ik het vonnis voltrekken. Maar het bloed aan de huizen zal een teken zijn dat gij daar woont. Als Ik het bloed aan uw huizen zie zal Ik u voorbijgaan. Geen vernietigende plaag zal u treffen als Ik Egypte sla. Deze dag moet gij tot een gedenkdag maken, ge moet hem vieren als een feest ter ere van de Heer. Van geslacht tot geslacht moet ge hem als een eeuwige instelling vieren.”  

Zo spreekt de Heer Wij danken God. 

Tussenzang:  Toen Jezus in zijn uur gekomen was GvL strofe 1-3

Evangelie volgens Johannes 13,1-15

  1. Het paasfeest was op handen. Jezus wist dat zijn uur gekomen was: nu zou Hij de wereld verlaten om naar de Vader te gaan. Voorheen hield Hij al van degenen die Hem in de wereld toebehoorden, maar nu zou Hij hun zijn liefde betonen tot het uiterste. Het gebeurde tijdens de maaltijd. De duivel had inmiddels iemand ertoe aangezet Hem over te leveren: Judas, de zoon van Simon Iskariot. Jezus, die wist dat de Vader Hem alles in handen had gegeven en dat Hij van God gekomen was en naar God zou teruggaan, stond van tafel op, legde zijn bovenkleren af en bond een linnen schort om zijn middel. Daarna goot Hij water in een waskom en begon Hij de voeten van zijn leerlingen te wassen. Hij droogde ze af met de schort om zijn middel Zo kwam Hij bij Simon 

Petrus:

Petrus. “Heer, gaat U mij de voeten wassen?” 

J. “Wat Ik doe, daar heb je nu geen begrip van; later zul je het begrijpen.” 

P. “Nooit in der eeuwigheid zult U mij de voeten wassen!” 

J. “Als Ik je voeten niet mag wassen, hoor je niet bij Mij.” 

P.”Heer, dan niet alleen mijn voeten, maar ook mijn handen en mijn hoofd.”                                        

J. “Wie in bad is geweest, is helemaal gezuiverd; buiten de voeten hoeft         
hij niets meer te wassen. Zo zijn ook jullie gezuiverd – hoewel niet allemaal.” 

L. Hij wist namelijk wie Hem zou overleveren; daarom zei Hij: 

J. “Jullie zijn niet allemaal gezuiverd.” 

L. Toen Hij hun voeten had gewassen en zijn bovenkleren had aangetrokken, nam Hij weer aan tafel plaats en zei: 

J. “Begrijpen jullie wat Ik gedaan heb? Jullie noemen Mij meester en Heer,  en terecht, want dat ben ik. Welnu, als ik, jullie Heer en meester, jullie voeten heb gewassen, dan behoren jullie ook elkaar de voeten te wassen. Ik heb jullie het voorbeeld gegeven: je moet doen zoals Ik het jullie heb voorgedaan.” 

Acclamatie op het evangelie GvL 270 b

Overweging

Mijn dierbaren, 

De laatste woorden, die iemand spreekt op zijn of haar sterfbed 

maken op degenen die er rondom staan vaak een heel grote indruk. 

Iemand die het ooit meemaakte weet wat ik bedoel.

We zijn hier bij elkaar op de vooravond van Jezus’ kruisdood. 

Binnen 24 uur zullen we hier opnieuw bijeen zijn 

in hele andere omstandigheden 

en zullen de witte gewaden verwisseld zijn voor de rode: 

de kleur van de martelaren. 

En dat maakt deze avond, waarop we getuigen zijn 

van de laatste uren van Jezus’ leven op deze wereld, 

heel bijzonder.

Jezus geeft hier, vanavond zijn testament, zijn nalatenschap,

dat nog altijd rechtsgeldig is.

Het wordt van generatie op generatie doorgegeven.

Het is 2000 jaar oud maar nog altijd nieuw. 

Het is een testament, 

dat ons met Hem en met elkaar verbindt.

Zonder dat testament, zonder die nalatenschap 

zouden wij vanavond niet hier zijn.

Er zijn twee dingen in dat testament,

die wij in deze viering te horen krijgen,

wij als zijn erfgenamen.

Als een notaris wil ik het u nu willen voorlezen:

 “Testament van Jezus van Nazareth 

die de Christus wordt genoemd, 

Zoon van God, Zoon van Josef en Maria, 

op de avond voor zijn lijden en dood. 

Ik zeg u: 

‘Wanneer Ik van de aarde zal zijn omhoog geheven, 

laat Ik aan jullie, mijn leerlingen 

en aan allen die in Mij geloven, na:

Mijn eigen Lichaam en Bloed, 

nu ik met jullie brood en wijn deel,

in het gebaar van breken en delen.

Tekens van het nieuwe altijddurende verbond.

Met de bede: doe dit tot mijn gedachtenis’. 

En ten tweede:

‘dit is mijn grote opdracht voor u allen: 

bemint elkaar zoals Ik u heb liefgehad. 

Hebt zorg voor elkaar, 

laat niemand vallen,

dient elkaar, als broeders en zusters.

Hier gaat het om.

En ik heb het jullie voorgedaan,

toen ik jullie de voeten heb gewassen;

een karwei dat aan een slaaf wordt overgelaten.

Dit is mijn grootste gebod: dient elkander in liefde;

dit hoort tot mijn testament, mijn nalatenschap’.

Aldus opgemaakt te Jeruzalem,

op de avond voor Mijn lijden en sterven. 

Getekend: Jezus, de Christus.” ‘……..

Mijn dierbaren, 

Ik heb het enigszins geparafraseerd.

Een zeer oud testament: 

het kwam tot stand 2000 jaar geleden. 

Maar het is en blijft nieuw 

omdat Hij die het ons gaf wel gestorven is, 

maar daarna tot nieuw leven verrezen is.

Op deze vooravond van Zijn lijden en dood 

is het de moeite waard  om hier bij stil te staan.

Eucharistie en het gebod van de dienstbaarheid/liefde

zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Amen.

L. In het Johannesevangelie 

wordt niet zozeer de nadruk gelegd op de maaltijd 

maar meer op de voetenwassing, als teken van Jezus’ dienstbaarheid.

Zoals ook nu gebeurt.

De voorganger legt bij elke apostel nu een witte tulp neer; knielend.
Dit gebeurt in plaats van de voetwassing.
Intussen leest de lector onderstaande tekst

  1. GEBOGEN NAAR DE AARDE 

De tafel was feestelijk gedekt.

Hij kwam binnen, boog diep

voor ieder van ons,

ging door zijn knieën

en legde een tulp bij onze voeten:

wit als het licht

dat hem omstraalde.

Het werd stil.

 

Een tulp.

Haar naam herinnert aan

een andere cultuur en traditie,

aan mensen met een tulband

op hun hoofd.

Waarom deze bloem

aan onze voeten? 

Hij sprak:

Bewaar dit teken in je hart.

Ik ben niet gekomen om gediend te worden

maar gaf jullie een voorbeeld 

om anderen op aarde te dienen.

Dichtbij of tussen vreemden.

We bogen ons hoofd

knielden, uit onze monden vloeide

Onze Vader

Iemand raapte de tulpen op

en schikte ze

tot een stralend middelpunt.

Tini Brugge

Lied Neemt en eet met elkaar GvL 631

Gaven worden aangedragen 

Vier personen naar achteren.

Nemen mee: 2 kelken, 2 schalen, broden, druiven.  

DIENST VAN DE TAFEL

Gebed over de gaven

Heer onze God,
op tafel staan brood en wijn,
gebroken en gedeeld:
teken dat Jezus uur gekomen is.
Geef dat de idealen van Uw Zoon
onder ons levend blijven.
Dit vragen wij U vanuit een diep verlangen
en vanuit Zijn naam: Jezus Christus, onze Heer. Amen. 

De grote lofprijzing          

Heilige Vader, machtige eeuwige God, 

om recht te doen aan uw heerlijkheid, 

om heil en genezing te vinden zullen wij u danken, 

altijd en overal, door Christus onze Heer. 

Om de gedachtenis van het kruis zegenrijk te doen voortbestaan, 

heeft Hij bij de laatste maaltijd met zijn apostelen 

zichzelf aan u opgedragen als een Lam zonder gebrek,

als een offer van lofprijzing, volmaakt en U welgevallig. 

In dit sacrament wilt Gij ons voeden en heiligen 

en alle mensen in deze wereld één maken in geloof, 

één in broederlijke en zusterlijke liefde. 

Zo naderen wij tot de tafel van dit heilig mysterie om, 

vervuld van uw goede gave, 

herschapen te worden tot gelijkenis met U. 

Daarom wordt in de hemel en op aarde 

een nieuw lied gehoord van aanbidding, 

en zingen wij U vol vreugde staande toe: 

Heilig Heilig  GvL 291

Toen alles voor het Paasmaal gereed was, zei Jezus tot zijn leerlingen:

Vurig heb Ik verlangd om dit Paasmaal met u te eten, ‘

voordat Ik zal sterven. 

Want Ik zal het brood niet meer met u breken 

en de beker niet meer drinken tot op de dag 

waarop wij opnieuw zullen samenzijn in Hem die God is, alles in allen’.

Refrein: 1x koor; daarna allen.

God is die goed is, woorden van liefde doet, 

Vrede voor mensen is, tijd geeft van leven.

Toen sloeg Hij zijn ogen ten hemel en zei: 

‘Vader, het uur is gekomen. 

Ik heb Uw naam bekend gemaakt aan dezen, mijn vrienden. 

Zij hebben geloofd dat Ik van U ben uitgegaan. 

Voor hen wil Ik bidden: 

behoed hen voor alle kwaad en bewaar hen in Uw liefde.

Toen wendde Hij zich tot zijn leerlingen, tot ons, en zei:

‘Ik zal u niet als wezen achterlaten. 

Ik zal mijn Vader vragen ook aan u de Geest te geven. 

Die zal u alles leren en u in herinnering brengen wat Ik heb gezegd.

Vrede laat Ik u na, mijn vrede geef Ik u, 

maar niet zoals de wereld die geeft.

Laat uw hart niet verontrust worden of kleinmoedig.

Ik ga heen, maar weet wel: Ik keer tot u terug. 

Meetrekken zal Ik in uw midden 

en gij zult mijn getuigen zijn tot het uiteinde der aarde. 

Ik zal u gaande houden!

Refrein: : God is die goed is, woorden van liefde doet, 

Vrede voor mensen is, tijd geeft van leven.(gaan staan)

Toen nam Hij brood van tafel, zegende het, brak het en zei:

Neemt hiervan en eet. Dit ben Ikzelf. 

Zo heb Ik onder u geleefd, het leven gedeeld als gebroken brood. 

Als Ik er niet meer ben, doe dit dan ook, in eenheid met elkaar. 

En weet, dat Ik er zijn zal…….

Toen nam Hij ook de beker, sprak de zegen uit, 

gaf de beker aan die bij Hem waren en zei:
Neem deze beker, drink hem met elkaar:
de beker van vreugde en verdriet. 

Zet voort wat Ik begonnen ben.

En doe wat Ik gedaan heb tot op de dag dat gij Mij opnieuw zult zien.

Refrein:  : God is die goed is, woorden van liefde doet, 

Vrede voor mensen is, tijd geeft van leven.

Zo gedenken wij zijn visioen van vrede, 

zijn geloof dat alles ten goede zal keren. 

Wat Hij heeft gezegd en gedaan neemt niemand ons af, 

kan nooit meer worden weggedacht of in een graf begraven.

Hier is Hij tot leven gekomen, temidden van ons.

Voorgoed is de steen weggerold van het graf, 

voor altijd mogen wij leven van zijn Geest.

Laat ons daarom nog eens zingen, 

dat Hij ons gaande moge houden in deze gemeenschap:

Onze Vader (gezongen)

Verlos ons Heer van alle onrust en kwaad, 

geef vrede op deze avond, 

dat wij gesteund door uw barmhar­tigheid, 

vrij mogen zijn van zonden, 

en beveiligd tegen alle onrust, 

nu wij zijn nieuwe testament vieren

van Jezus,  Messias, uw Zoon.

Allen. Want van u is het Koninkrijk en de kracht en de heerlijkheid in eeuwigheid.  Amen

Vredesgebed en vredeswens

V.:   Nu wij plaatsgenomen hebben rond de tafel van herinnering, 

de tafel van verbondenheid, 

wensen wij elkaar ook zijn vrede toe.

De vrede van de Heer kome in en over ons allen.
Geen we elkaar een teken van vrede.

Sjaloom, chavariem! Sjaloom, chavariem!

Sjaloom, Sjaloom, Lehitraoot 

Lehitraoot Sjaloom Sjaloom

(vrede zij met jullie, vrienden. Tot weerziens!).

Lam Gods GvL 331

Uitnodiging tot communie

V: Laten we het brood en de beker delen
en ons leven met Zijn leven verbinden:
zo wordt Zijn kracht ook onze kracht.

Zalig zijn wij, die genodigd zijn aan de maaltijd des Heren
“Heer, ik ben niet waardig dat Gij tot mij komt,
maar spreek en ik zal gezond worden.”

(Apostelen en daarna koor eerst communiceren).

Communielied:  Het lied van het brood GvL 457

Slotgebed

Gezegend Gij, goede God,

om het voorbeeld dat Jezus ons geeft:

delen bij het leven, in liefde tot het uiterste.

Geef ons kracht, om met Hem mee te gaan, de nacht in.

Schenk ons zicht om de  tekens te zien en te verstaan,

dat wij niet kiezen voor verraad, 

maar voor trouw en overgave.

Zo bidden wij in de kracht van de heilige Geest,

door Christus, onze Heer. Amen.

Processie naar rustaltaar

L. . Het Eucharistisch brood wordt nu naar het rustaltaar gebracht.

In processie gaat de voorganger, begeleid door het koor en de ‘apostelen’ naar het rustaltaar.
Wij blijven staan en vervolgen dan de weg mee naar het rustaltaar.
Bij het rustaltaar blijven we samen voor een korte aanbidding.


Sacramentsprocessie ( Wir setzen uns)


Bij rustaltaar aangekomen:

L.  De klokken zwijgen.

Het is stil geworden. Doodstil.

Goede Vrijdag komt dichterbij.

We weten wat er toen met Jezus is gebeurd.

Na het feestelijk samenzijn gaat Jezus naar de Olijfberg.

Zijn vrienden gaan met Hem mee.

Dit moment willen wij in herinnering brengen.

We willen meetrekken met Jezus, naar de stilte van het rustaltaar.

Dit doen we als eerbetuiging, maar ook als engagement.

In de hof van Olijven willen we proberen te waken en te bidden.

We willen wakker zijn voor de noden van deze tijd
en wakker zijn voor de aanwezigheid van God in Jezus.

LIED:  Toen Jezus in zijn uur gekomen was. GvL 524, strofe 4-5

Lezing uit het evangelie volgens Marcus 14, 32-34

L . Ze kwamen bij een plek die Getsemani heet.

Daar zei Jezus tot zijn leerlingen: 

‘Ga hier zitten terwijl Ik ga bidden’. 

Hij nam Petrus, Jakobus en Johannes met zich mee 

en begon angstig en onrustig te worden. 

Hij zei tot hen: ‘. Blijf hier, en waak met Mij’. 

Lied  2x

         

Slotgebed

V. Goede God,

deze avond mochten wij ervaren in uw Zoon, Jezus,

hoezeer Gij ons lief hebt

en dat Gij een God bent van dienstbaarheid.

Zie ons hier, mensen van deze geloofsgemeenschap.

Dat wij samen met uw Zoon de weg mogen gaan

van lijden en dood, naar de verrijzenis. Amen

We zingen nog een keer: Blijf bij Mij.

U mag dan nog in stilte hier blijven of later terugkomen.

Daarna mag u bij de uitgang een broodje meenemen

om het thuis te delen,

als herinnering aan deze avond van dienstbaarheid.

 

Pater Kess Maas, SVD

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

call Svd Holland